September is de maand van overvloed in het voedselbos! Waar augustus al verraste en oktober straks rust brengt, barst het voedselbos deze maand uit z’n voegen. Takken buigen door onder het gewicht van al het lekkers en het fruit rijpt bijna sneller dan je kunt plukken.

Ontdek wat er deze maand te plukken valt in het voedselbos (én waar je op moet letten).

Fruit

Bramen staan op hun best. Pluk alleen wat vanzelf los komt. Als je moet trekken, is hij niet rijp en dan wordt hij ook niet zoeter meer in de schaal.

Herfstframbozen beginnen nu en gaan door tot de eerste nachtvorst. Dit zijn de rassen die aan het hout van dit jaar dragen. Ze geven kleinere oogsten dan zomerframbozen, maar ze geven ze weken achter elkaar.

Appels en peren komen op gang. Vroege en middenvroege rassen zijn nu klaar. De test is simpel: til de vrucht op en draai hem een kwartslag. Laat hij los, dan is hij rijp. Moet je hard trekken, laat hem dan hangen.

Late pruimenrassen zijn begin september nog aan de beurt.

Kiwibessen eet je zo van de plant, geen schilmesje nodig. Ze rijpen vanaf september. Rijp zijn ze als ze licht meegeven tussen je vingers.

Vijgen geven op een warme, beschutte plek nu hun hoofdoogst. Een rijpe vijg hangt slap aan zijn steeltje en voelt zacht aan. Ook hier geldt: hij rijpt niet na, dus laat hem hangen tot hij écht zover is.

Kornoeljes de gele kornoelje (Cornus mas) laat zijn glanzend rode vruchtjes nu vallen. Leg er een doek onder, dat raapt makkelijker. De Japanse kornoelje (Cornus kousa) rijpt met zijn bijzondere bolvormige vruchtjes ook in september.

Pawpaw bij vroege selecties vallen de vruchten eind september.

Druiven rijpen vanaf eind augustus bij de vroege rassen en gaan door tot half oktober. Een druif wordt na de pluk niet meer zoeter, dus proef eerst uit het midden van de tros voor je hem afknipt.

Foto: Onze druif in Drenthe

Bessen

Vlierbessen hangen nu zwart en zwaar. Belangrijk: eet ze niet rauw. Rauwe vlierbessen bevatten stoffen die misselijkheid en buikpijn geven. Verhitten lost dat op. Maak er siroop, gelei of sap van. Rits de bessen van de steeltjes met een vork en laat de groene exemplaren liggen.

Aronia, de appelbes, is nu rijp en donkerpaars. Rauw is hij droog en wrang. Gekookt in sap of gelei of gedroogd, is hij prima. Weinig planten geven zo veel voor zo weinig moeite.

Duindoorn kleurt vanaf september fel oranje. De bessen zijn flink zuur, maar zitten bomvol vitamine C. Plukken is priegelwerk tussen de doorns; veel mensen knippen daarom een takje af en vriezen dat in, waarna de bessen er zo af rollen. En mooi meegenomen: duindoorn groeit uitstekend op arme zandgrond.

Olijfwilg (Elaeagnus umbellata) hangt vanaf september vol kleine, rood gestippelde besjes. Volrijp zijn ze fris zoetzuur, iets te vroeg geplukt behoorlijk wrang. Een typische voedselbossoort die je in de winkel nooit tegenkomt.

Meidoornbessen kleuren eind september. Er zit weinig vruchtvlees om een grote pit, dus je hebt er veel nodig. De moeite waard voor gelei of een hartige saus.

Rozenbottels worden nu oranje tot rood. Ze worden zachter en zoeter na de eerste vorst, dus je kunt ook wachten. Let op de haartjes rond de pitjes, die moeten eruit voor je iets maakt dat je doorslikt.

Noten

Hazelnoten vallen in september. Wacht tot ze uit hun groene omhulsel loskomen, dan pas zijn ze vol.

Walnoten komen aan het einde van de maand en lopen door in oktober. Ze vallen zelf. Raap ze dagelijks, want een walnoot die te lang op vochtige grond ligt beschimmelt van binnen. Haal de groene bolster er meteen af en droog ze luchtig, niet op een stapel.

Foto: Voedselbos Benthuizen

Blad en kruiden

De meeste bladgroenten zijn over hun beste tijd heen, maar er is nog van alles. Oost-indische kers bloeit door tot de vorst, blad en bloem en de onrijpe zaadbollen zijn allemaal eetbaar. Citroenmelisse, munt en tijm staan er nog. September is een goede maand om kruiden te drogen voor de winter, want de planten hebben nog volle olie in het blad en de dagen zijn droog genoeg.

Plannen, dromen en vooruitblikken!

September stopt niet bij oogsten alleen: het is ook de leukste voorbereidingsmaand! Bestel nu alvast je planten. Zo scoor je de mooiste soorten voordat de kwekerijen uitverkocht raken. Vanaf november mogen ze de grond in!

Alvast een tipje van de sluier

Vanaf november komt de app uit en daarin kan je eenvoudig je eigen oogst bijhouden. Wanneer je meerdere jaren je oogst registreert, voorspelt de app jouw oogstperiodes voor de komende jaren.

Wil je als eerste op de hoogte zijn? Meld je aan voor de nieuwsbrief via de homepagina!